Le chamanisme dans la culture hongroise
Mihály Hoppál
Dans l’ethnologie hongroise, la recherche sur le chamanisme bénéficie d’une longue tradition. Dès le xixe siècle, il est établi que l’ancienne religion des Hongrois (antérieure au xe siècle) était le chamanisme. Depuis lors, les scientifiques enquêtent sur ses traces et croient le retrouver dans les légendes des peuples soit finno-ougriens, soit turco-mongols (altaïques). Cette étude évoque quelques-uns des motifs fondamentaux (combat du sorcier, pratique hallucinogène, etc.) susceptibles d’être rapprochés des mythes des peuples apparentés. Au cours du xie siècle, les chamanes ont été radicalement supprimés, mais les récits à leur sujet ont persisté dans le folklore hongrois.Mots-clés :
religion, chamanisme, hallucinogènes, sorcellerie, littérature.
Studies on shamanism have a long tradition in Hungarian ethnology. As early as the 19th century shamanism is established as being the former religion of the Hungarians (prior to the 10th century). Since then scientists are searching for its traces and think to have found them in the legends of either Finno-Hungarian or Turco-Mongol (Altaïc) peoples. This study evokes some fundamental themes (shaman fight, hallucinogen practices, etc.) that are likely to be connected with myths of related peoples. In the course of the 11th century shamans were radically eliminated, but they still survive in stories of Hungarian folklore.Keywords :
religion, shamanism, hallucinogens, sorcery, literatureShamanis/chamanisme, Magyar bolond-gomba (Amanita muscaria), Táltos, Tej, Állatok küzdelme.
In der ungarischen Ethnologie haben Forschungen über den Schamanismus eine lange Tradition. Schon im 19. Jahrhundert stand es fest, dass Schamanismus die frühere Religion der Ungarn (früher als das 10. Jahrhundert) war. Seitdem suchen die Forscher dessen Spuren und glauben, sie in den Legenden entweder der finnougrischen oder der turkomongolischen (altaïschen) Völker gefunden zu haben. Diese Studie stellt einige der grundlegenden Themen (Schamanenkampf, Halluzinogenpraktiken, usw.) dar, die mit den Mythen von verwandten Völkern verglichen werden können. Im Laufe des 11. Jahrhunderts wurden die Schamanen radikal beseitigt, aber sie leben in den Erzählungen der ungarischen Folklore fort.Schlagwörter :
Religion, Schamanismus, Halluzinogene, Zauberei, Literatur.
A magyar néprajzi kutatásban régi hagyománya van a sámánizmus kutatásának. Már a xix. században a magyarok régi vallásának (a x. század előtti időben) a samanizmust tartották. Ennek nyomait kutatják azóta is a tudósok és vélik megtalálni hol a finn-ugor, hol a török-mongol (altaji) népek mitológiájában. Ez a tanulmány néhány ilyen alapmotívumot ismertet (táltos-küzdelem, tejivás stb.), amelyek összevethetők a távoli rokon kultúrájú népek mítoszaival. A valódi sámánokat a xi. század folyamán minden bizonnyal kiirtották, de a róluk szóló elbeszélések fennmaradtak a magyar folklórban.Keywords :
religion, shamanism, hallucinogens, sorcery, literatureShamanis/chamanisme, Magyar bolond-gomba (Amanita muscaria), Táltos, Tej, Állatok küzdelme.
• La transe extatique : premier compte rendu
• Aux origines du chamanisme : un précurseur
• Le lait et le champignon fou
• La figure du chaman : le grand voyageur
• Le chamanisme hongrois : une question en débat
• Retours sur les traditions chamaniques
• Références bibliographiques